GIS
از ديگر قابليتهايي كه ميتوان به آن اشاره كرد اين است كه سيستم توانايي ايجاد مدل سهبعدي را داراست. اين قابليت شناخت بهتري از مسائل توپوگرافي، زمينشناسي و نقشههاي شهرهاي هر مكان را در اختيار ما ميگذارد. لازم به يادآوري است كه اين قابليت دوران، ميتواند دانشآموزان را در يادگيري تواناييهاي ديگر نرمافزار ترغيب كند، به عنوان مثال قدرت آرايش صفحهي View ، رقومي كردن يا موارد ديگر.
اما سيستم اطلاعات جغرافيايي از سه جزء اصلي تشكيل شده است كه عبارتند از:
الف) نيروي متخصص:
نيروي متخصص وظيفهي طراحي و پيادهسازي و همچنين بهنگامسازي دادهها و اطلاعات را بر عهده دارد.
ب ) كامپيوتر :
كامپيوتر شامل سختافزار يا نرمافزار مناسب است كه جهت زمينهسازي، بهنگامسازي و تجزيه و تحليل دادهها مورد استفاده قرار ميگيرد.
ج ) دادهها :
منظور از داده، دادههاي مكاني و دادههاي توصيفي ميباشد.
GIS به سادگي يك سيستم كامپيوتري صرفا براي توليد نقشه نيست، گرچه قادر به توليد انواع نقشهها در مقياسهاي مختلف و در سيستمهاي تصويري متفاوت و با رنگهاي متنوع ميباشد، اما مهمترين ويژگي اين سيستم امكان شناسايي روابط فضايي ميان عوارض مختلف روي نقشه را فراهم ميسازد.
GIS اطلاعات مكاندار فضايي را با اطلاعات جغرافيايي يك پديده خاص روي نقشه مرتبط ميسازد. اطلاعات به شكل عوارض جغرافيايي در كامپيوتر ذخيره ميشود. مثلا شبكه راهها با يك سري خطوط روي نقشه مشخص ميگردد كه به تنهايي اطلاعات چنداني راجع به جاده ارائه نميكند. براي دستيابي به اطلاعات مربوط به جادهها مانند عرض جاده، نوع جاده، طول جاده، سال احداث و غيره بايستي به پايگاه اطلاعاتي مربوطه مراجعه نمود و سپس با تلفيقي از اين دو نوع اطلاعات، نقشه جديدي با اطلاعات بيشتر توليد نمود.
به عبارت ساده، GIS صرفا نقشه يا عكسها را نگهداري نميكند، بلكه يك پايگاه اطلاعاتي با توجه به كليه اصول و معيارهاي فني و علمي آن ايجاد مينمايد. مفهوم پايگاه اطلاعاتي در يك GIS بسيار مهم است و آن را از يك سيستم ساده يا كامپيوتري نقشهكشي متفاوت ميسازد. درGIS سيستم مديريت اطلاعات نيز به صورت جزء پيوسته آن در آمده است.
عوارض مكاندار جغرافيايي ثبت شده در كامپيوتر بايد داراي ويژگيهايي باشد كه از آن جمله ميتوان به نام يا نوع هر پديده، مكان استقرار آن، ارتباط آن با ساير پديدهها يا عوارض اشاره كرد.
سيستم پايگاه اطلاعاتي، امكانات ذخيره و بهنگامسازي انواع گوناگوني از چنين اطلاعاتي را فراهم ميسازد. در پايگاه اطلاعات جغرافيايي GIS ، مكان پديدهها، مشخصات پديده و ارتباطات آن با ساير پديدهها نگهداري ميشود و با ايجاد ارتباط ميان اين اطلاعات امكان پردازش تحليلي مجموعه اطلاعاتي فراهم ميگردد.
مجموعه عناصرGIS امكانات تحليلي فوقالعاده قدرتمندي را در اختيار استفاده كنندگان قرار ميدهد تا بتوانند از تلفيق انواع اطلاعات جغرافيايي و ساير اطلاعات، نتيجهگيري مناسب را بنمايند.
اما در پايان بايد متذكر شد كه دانش فناوري كه همان توانايي و قابليت افراد در استفاده درست از فناوري است، بسيار فراتر از دانش مربوط به رايانه و كاربرد آن ميباشد. دانش فناوري چشمانداز كلي بر ماهيت، رفتار، قدرت و نتايج مترتب بر هر نوع رفتاري از جانب هر شهروند است.
به همين علت است كه بايد آموزش فناوري بخشي از آموزشهاي مدرسهاي باشد كه با هدف ايجاد دانش فناوري، با رويكرد حل برنامهي درسي مشخص و به عنوان جزئي از آموزش عمومي رسمي، در مدارس عرضه ميشود و از آن جا كه فناوري در جامعهي امروز ما امري بسيار مهم است، ضرورت دارد كه هر فرد از دانش فناوري به ميزان لازم برخوردار باشد و نيز از آنجا كه هدف از آموزشهاي رسمي و پايهاي عموميت داشتن آن براي همهي مردم است در اين بين مدرسه مناسبترين مكان براي ايجاد و گسترش دانش فناوري خواهد بود.
اقتباس از مؤسسه آئينه شهر فردا